Ο ΕΥΝΟΥΧΟΣ

Ο Ευνούχος (πρώτη παράσταση, πιθανότατα, 161 π.Χ.), το έργο που απασχόλησε στοχαστές όπως ο Κικέρων, ο Οράτιος και ο Αυγουστίνος, και θεωρητικούς της λογοτεχνίας όπως ο Κοϊντιλιανός, φαίνεται ότι ήταν το πιο δημοφιλές και προσοδοφόρο έργο του μορφωμένου απελεύθερου κωμωδιογράφου Τερέντιου· η τεράστια εμπορική επιτυχία του και η επίδραση που άσκησε στο μεταγενέστερο θέατρο δεν οφείλονται τόσο στη δομή του, η οποία, εξάλλου, ενίοτε παρουσιάζει άλυτα προβλήματα, ή στους χαρακτήρες του, πολλοί από τους οποίους, μάλιστα, σκιαγραφούνται εντελώς επιδερμικά, όσο στην κωμική του ατμόσφαιρα, που εύκολα μπορεί να συναγωνιστεί σε κέφι ακόμη και τις φαρσοκωμωδίες του Πλαύτου, του Λατίνου κωμωδιογράφου που καταγόταν από τη Σάρσινα της Ομβρικής και διασκέδαζε το ρωμαϊκό κοινό στο δεύτερο μισό του τρίτου και στις αρχές του δεύτερου προχριστιανικού αιώνα. Ο Ευνούχος αποτελεί χαρακτηριστικό δείγμα του λατινικού γραμματειακού είδους που συμβατικά αποκαλείται fabula palliata, δηλαδή «λατινική κωμωδία με ελληνικούς χαρακτήρες» (από το pallium = ελληνικός χιτώνας), και προσφέρει στον θεατή και στον αναγνώστη τη δυνατότητα να διαπιστώσουν τη χάρη αλλά και το κωμικό σφρίγος που διέκριναν το συγγραφικό ταλέντο του Τερέντιου, οι κωμωδίες του οποίου υπομνηματίσθηκαν και χρησίμευσαν ως σχολικά εγχειρίδια ήδη από την αρχαιότητα, ενώ απετέλεσαν πρότυπα για γενεές θεατρικών συγγραφέων μέχρι τις μέρες μας.