PUELLA FORMOSA

Το γυναικείο κάλλος στον Κάτουλλο και τους Ρωμαίους ελεγειακούς (Με δίγλωσσο ανθολόγιο ποιημάτων)

Παρά τη μεγάλη σημασία που απέδιδαν οι αρχαίοι Έλληνες στο κάλλος και την εξωτερική εμφάνιση γενικότερα, η λογοτεχνία τους, έως και τις αρχές του 3ου αιώνα π.Χ., είναι μάλλον φειδωλή σε συγκεκριμένες αναφορές των φυσικών εκείνων χαρακτηριστικών που έκαναν μια γυναίκα ιδιαίτερα ελκυστική. Η φειδωλία αυτή ίσως δεν είναι άσχετη με τη θέση και αξία της γυναίκας στην Ελλάδα των μυκηναϊκών και των κλασσικών χρόνων, αλλά ούτως ή άλλως η παραπάνω διαπίστωση δεν παύει να ξενίζει. Είναι γνωστό, π.χ., ότι παρά τη θρυλική ομορφιά της Ελένης κανείς αρχαίος συγγραφέας δεν επιχείρησε να σκιαγραφήσει το πορτραίτο της, δίνοντας έτσι και το στίγμα της δικής του εποχής σχετικά με το γυναικείο κάλλος. Πώς ήταν άραγε η Ελένη στα καθ’ έκαστα; Ή, καλύτερα, πώς φανταζόταν κάθε εποχή την ωραία Ελένη; Ψηλή ή μετρίου αναστήματος; Αδύνατη ή ευτραφή; Ξανθιά ή μελαχρινή; Τι χρώμα είχαν τα μάτια της; κ.ο.κ. Τα ερωτήματα αυτά χάνουν, βέβαια, το νόημά τους μπροστά στον ανυπόκριτο θαυμασμό των γερόντων της Τροίας για τη θεϊκή ομορφιά της Ελένης· η περιέργειά μας, ωστόσο, παραμένει.